Blog finansowy o oszczędzaniu, wydawaniu i zarabianiu pieniędzy
Blog finansowy o oszczędzaniu, wydawaniu i zarabianiu pieniędzy

Formy opodatkowania działalności gospodarczej – czym się różnią i jaką wybrać?

Formy opodatkowania bardzo różnią się od siebie. Wybierając sposób opodatkowania, należy kierować się m.in. charakterem wykonywanej działalności gospodarczej, gdyż nie każda forma opodatkowania (np. ryczałt lub karta podatkowa) będzie możliwa do stosowania dla każdego przedsiębiorcy.
Formy opodatkowania działalności gospodarczej – czym się różnią i jaką wybrać?

Większość rodzajów wykonywanej działalności gospodarczej klasyfikuje się do wyboru spośród dwóch, nie czterech form opodatkowania (ryczałt i karta podatkowa to przywilej wąskiego grona przedsiębiorców): podatku liniowego i opodatkowania na zasadach ogólnych. Pierwszy sposób jest najprostszy, a podatek jest stały. Drugi jednak daje wiele korzyści.

Cztery formy opodatkowania działalności – charakterystyka

Polskie prawo nakłada na przedsiębiorcę olbrzymią odpowiedzialność już od pierwszych kroków niezbędnych do założenia działalności gospodarczej – to na przedsiębiorcy spoczywa wybór właściwej formy opodatkowania. Przy wyborze przedsiębiorca nie może kierować się tylko własnym rachunkiem ekonomicznym i najniższymi procentowymi stawkami opodatkowania. Wybór musi zależeć od charakteru wykonywanej działalności gospodarczej. Więcej informacji na temat wyboru opodatkowania przedsiębiorcy znaleźć mogą w Krajowej Informacji Podatkowej.

Wyróżnić można cztery podstawowe formy opodatkowania – opodatkowanie na zasadach ogólnych, podatek liniowy, ryczałt i kartę podatkową. Do najpopularniejszych należą dwie pierwsze formy. Bardzo specyficzną formą jest podatek zryczałtowany, który może występować w różnej wysokości (2%, 3%, 5,5%, 8,5%, 17% oraz 20%) w zależności od rodzaju wykonywanej działalności gospodarczej. Nie każda działalność może być jednak objęta ryczałtem. Podobnie sytuacja wygląda z kartą podatkową, która w sensie funkcjonalnym również jest zryczałtowaną formą opodatkowania.

Opodatkowanie na zasadach ogólnych określane jest także skalą opodatkowania, ponieważ jest to forma skalowalna. Oznacza to, że podatek nie jest stały, lecz zależny od wysokości dochodów. Zgodnie z art. 27, ust. 1 ustawy o PIT, jeżeli przedsiębiorca odniósł w roku podatkowym dochód nieprzewyższający kwoty 8 5528 złotych, to wysokość opodatkowania wynosi 18%. Jeżeli dochód przedsiębiorcy wyniesie 8 5528, to będzie on musiał zapłacić podatek o wysokości 15 395,04 zł. Jeżeli kwota ta będzie wyższa, to od każdej kwoty, przekraczającej próg 8 5528 zł należy obliczyć podatek w wysokości 32%. Jeżeli więc przedsiębiorca w roku podatkowym uzyskał dochody w wysokości, przykładowo, 100 000 złotych, będzie zobowiązany do zapłaty podatku w wysokości 19 930,08 zł (18% z 8 5528, czyli 15 395,04 + 32% z 1 4172, czyli 4 535,04).

Wybór opodatkowania liniowego pod samym względem obliczania podatku jest prostszym rozwiązaniem. Przy opodatkowaniu liniowym bez względu na to, jaki dochód uzyskał przedsiębiorca, zapłaci on podatek w wysokości 19%.

Zalety i wady podatku liniowego i zmiennego opodatkowania na zasadach ogólnych

Dwie najpopularniejsze formy opodatkowania dochodów powstających z tytułu wykonywania działalności gospodarczej różnią się między sobą nie tylko stawką oprocentowania. W obydwu przypadkach występują zaliczki okresowe i zeznania roczne. Zaliczki w jednym i drugim wypadku mogą być płacone miesięcznie lub kwartalnie, co musi być zaznaczone przy składaniu deklaracji o wyborze formy opodatkowania przy zakładaniu działalności gospodarczej (lub formularzu zmiany, jeśli zakłada się wybór innej opcji w trakcie wykonywania działalności).

Podatek liniowy jest wyjątkowo prosty – jedna stawka podatkowa i… to wszystko. Przedsiębiorca nie musi się martwić niczym więcej. Rozwiązanie ma jednak wady lub – innymi słowy – nie posiada żadnych zalet opodatkowania na warunkach ogólnych.

Przy tym drugim wariancie istnieje kwota wolna od podatku, różnego rodzaju ulgi podatkowe (np. związane z posiadaniem dzieci), możliwość rozliczenia się z małżonkiem, skorzystania z kredytu podatkowego i – co dla wielu najważniejsze – możliwość pomniejszenia podstawy opodatkowania poprzez odliczenie kosztów uzyskania przychodów. Dzięki zakupowi faktycznie ważnych dla wykonywanej działalności przedmiotów, np. nowego komputera, w istotny sposób można pomniejszyć kwotę podatku.

fot. Kelly Sikkema, Unsplash
Czy ten artykuł był pomocny?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *